Anna Copp

adwokat

Jestem adwokatem, filologiem angielskim, absolwentką studiów MBA–C na Uniwersytecie Jiao Tong w Szanghaju. Posiadam bogate doświadczenie w udzielaniu pomocy prawnej przedsiębiorcom oraz menedżerom, zapewniając im kompleksową ochronę prawno-podatkową.
[Więcej >>>]

Skontaktuj się

Większość z Was drodzy Czytelnicy, z pewnością spotkała się z praktyką, polegającą na wykorzystywaniu przez organy podatkowe, dowodów (decyzje, protokoły kontroli, etc.) zgromadzonych w innych postępowaniach podatkowych czy karnych, prowadzonych wobec innych podmiotów. Niestety z reguły w toku postępowania strona nie ma dostępu do tych dowodów. Mimo to, decyzja wydawana względem strony, często oparta jest o ustalenia wynikające z dowodów zgromadzonych w innych postępowaniach. W ten sposób, podatnik zostaje pozbawiony możliwości obrony swoich praw.

Dostęp do dowodów z innych postępowań

Mam nadzieję, że taka praktyka organów podatkowych już wkrótce się zmieni. Może się tak stać za sprawą wyroku TSUE z dnia 16 października 2019 r., wydanego w sprawie C-189/18. Zgodnie z omawianym wyrokiem, podatnik powinien mieć możliwość dostępu do wszystkich dowodów znajdujących się w aktach sprawy, na których organ podatkowy zamierza oprzeć swoją decyzję.

W wyroku tym TSUE wskazał, że jakkolwiek organ podatkowy jest związany z ustaleniami faktycznymi i kwalifikacjami prawnymi dokonanymi w ramach powiązanych postępowań administracyjnych, to jednak podatnik w trakcie toczącego się przeciwko niemu postępowania może zakwestionować te ustalenia faktyczne i kwalifikacje prawne.

Podatnik powinien w trakcie postępowania uzyskać dostęp do wszystkich dowodów zebranych w trakcie owych powiązanych postępowań administracyjnych lub w jakimkolwiek innym postępowaniu, na których to dowodach organ zamierza oprzeć swą decyzję lub które to dowody mogą zostać wykorzystane przy wykonywaniu prawa do obrony.

Jak zauważył TSUE, wymogu tego nie spełnia zapoznanie podatnika tylko z częścią dowodów w formie streszczenia, które organ ten wybrał według przyjętych przez siebie kryteriów, nad którymi podatnik nie może sprawować żadnej kontroli.

Ograniczenie dostępu do dowodów z innych postępowań

Dostęp do dowodów pochodzących z innych postępowań nie jest jednak nieograniczony. Dostęp d takich dowodów może zostać ograniczony, jeśli uzasadniają to cele leżące w interesie ogólnym. W tym przypadku, do organu podatkowego należy zbadanie, czy możliwy jest częściowy dostęp do dowodów. Ograniczenie dostępu do dowodów może mieć na celu ochronę wymogów poufności lub tajemnicy zawodowej, życia prywatnego osób trzecich, dotyczących ich danych osobowych lub skuteczności działania represyjnego, dla których zagrożenie może stanowić dostęp do niektórych informacji i niektórych dokumentów.

Wznowienie postępowania

Omawiany wyrok może stanowić podstawę do wznowienia postępowania podatkowego zakończonego ostateczną decyzją, jeśli okaże się, że ma wpływ na treść wydanej w sprawie decyzji. Jeśli więc w twojej sprawie została wydana decyzja ostateczna, również w oparciu o dowody pochodzące z innych postępowań, do których nie miałeś dostępu, rozważ możliwość złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Termin na złożenie wniosku o wznowienie postępowania wynosi miesiąc od momentu publikacji sentencji wyroku w Dzienniku Urzędowym UE. Dobra wiadomość – termin ten jeszcze nie rozpoczął biegu. Doszły mnie słuchy, że organy podatkowe już zalewane są wnioskami o wznowienie postępowania, co jest jednak przedwczesne.

Jeżeli chcesz skorzystać z pomocy prawnej, zapraszam Cię do kontaktu:

tel.: 539 916 822 e-mail: acopp@chmielniak.com.pl

Obowiązkowy split payment

Anna Copp21 listopada 2019Komentarze (0)

Od 1 listopada 2019 r. obowiązują przepisy zgodnie, z którymi w pewnych przypadkach obowiązkowe jest zastosowanie metody podzielonej płatności.

Szczegółowo o split payment pisałam już we wcześniejszym wpisie. Przypomnę tylko pokrótce, że metoda podzielonej płatności polega na oddzielnej zapłacie kwoty netto i kwoty podatku VAT wynikających z otrzymanej faktury.

Obowiązkowy split payment – kiedy?

Obowiązkowe zastosowanie metody podzielonej płatności wystąpi, gdy łącznie spełnione zostaną warunki:

  • transakcja dotyczy dostaw towarów oraz świadczenia usług wymienionych w załączniku nr 15 ustawy o VAT (m.in. wyroby stalowe, elektronika, złom i odpady, surowce wtórne, części samochodowe i motocyklowe, akumulatory, paliwa napędowe, usługi budowlane),
  • obie strony transakcji są podatnikami VAT,
  • wartość brutto transakcji wynosi powyżej 15.000 zł lub równowartość tej kwoty.

W przypadku pozostałych transakcji, zastosowanie split paymnet jest dobrowolne.

W przypadku gdy kwota wynikająca z faktury rozliczana jest w drodze potrącenia, brak obowiązku stosowania metody podzielonej płatności.

Podatnicy, którzy dokonują dostawy towarów lub świadczą usługi, o których mowa w załączniku nr 15 do ustawy o VAT, oraz podatnicy nabywający te towary lub usługi są obowiązani posiadać rachunek rozliczeniowy, lub imienny rachunek w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej otwarty w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, prowadzone w walucie polskiej.

W założeniu, od 1 listopada 2019 r. mechanizm podzielonej płatności w obrocie krajowym zastąpił odwrócone obciążenie.

Obowiązki

Sprzedawca na wystawianej fakturze, obowiązany jest dodać adnotację „mechanizm podzielonej płatności”. W przypadku otrzymania faktury z powyższą adnotacją, nabywca zobowiązany jest do uregulowania należności wynikającej z faktury w mechanizmie podzielonej płatności.

Jeżeli wystawiona faktura będzie obejmować kilka pozycji, ale np. tylko względem jednej z nich istnieje obowiązek zastosowania split payment, nabywca może zdecydować czy całą fakturę ureguluje z zastosowaniem metody podzielonej płatności, czy też tylko tę jedną pozycję.

W przypadku otrzymania faktury bez adnotacji „mechanizm podzielonej płatności”, nabywca zobowiązany jest sprawdzić, czy zawarte w niej pozycje są wymienione w załączniku nr 15 ustawy o VAT. W razie stwierdzenia, że otrzymana faktura zawiera taką pozycję, nabywca jest zobowiązany do zapłaty wynikającego z faktury podatku VAT w drodze split payment.

Sankcje

W razie wystawienia faktury VAT bez adnotacji „mechanizm podzielonej płatności”, naczelnik urzędu skarbowego lub naczelnik urzędu celno-skarbowego ustala dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości 30% kwoty podatku wykazanej na tej fakturze. Wystawca faktury będzie mógł uniknąć powyższej sankcji, jeśli nabywca ureguluje wynikającą z faktury należność w drodze mechanizmu podzielonej płatności. W tym celu, wystawca powinien poinformować nabywcę, że wystawił mu fakturę bez wymaganego oznaczenia, tak żeby przekazać mu brakującą na fakturze informację, że powinien zapłacić w podzielonej płatności.

Przepisy przewidują również określone sankcje dla nabywcy. W razie niedokonania płatności za pomocą split payment, naczelnik urzędu skarbowego lub naczelnik urzędu celno-skarbowego ustala dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości odpowiadającej 30% kwoty podatku wykazanego na fakturze, której będzie dotyczyć płatność. W stosunku do osób fizycznych, które za ten sam czyn ponoszą odpowiedzialność za wykroczenie skarbowe albo za przestępstwo skarbowe, dodatkowego zobowiązania podatkowego nie ustala się. W związku z powyższym, nabywca nie powinien polegać wyłącznie na informacjach od sprzedawcy, który może chcieć uniknąć podzielonej płatności. Nabywca musi samodzielnie analizować, jakie towary lub usługi nabył oraz czy wiążą się z tym dla niego określone obowiązki. Wspomniana sankcja nie będzie mieć zastosowania, jeżeli dostawca lub usługodawca rozliczy całą kwotę podatku wynikającą z faktury.

W razie uiszczenia płatności z pominięciem split payment, mimo takiego obowiązku, nabywca będzie ponosił konsekwencje również na gruncie podatku dochodowego. Mianowicie, tak zapłacona kwota nie będzie uznana za koszt uzyskania przychodów. Jeżeli nabywca uznał wydatek za koszt uzyskania przychodów, lecz nie dokonał płatności z zastosowaniem MPP, w wartości w której została dokonana płatność bez pośrednictwa rachunku VAT, należy:

  • zmniejszyć koszty uzyskania przychodów albo
  • w przypadku braku możliwości zmniejszenia kosztów uzyskania przychodów – zwiększyć przychody.

Powyższa sankcja nie znajdzie zastosowania, jeżeli podatnik złoży zawiadomienie do naczelnika urzędu skarbowego właściwego dla sprzedawcy w terminie trzech dni od dnia zlecenia przelewu.

Jeżeli chcesz skorzystać z pomocy prawnej, zapraszam Cię do kontaktu:

tel.: 539 916 822 e-mail: acopp@chmielniak.com.pl

Od września 2019 r. będzie funkcjonować tzw. biała lista podatników VAT. W założeniu ma ona ułatwić weryfikację kontrahentów. Jej funkcjonowanie może jednak skutkować negatywnymi konsekwencjami podatkowymi dla przedsiębiorców.

Biała lista to prowadzony przez szefa KAS elektroniczny wykaz podmiotów:

  • w odniesieniu do których naczelnik urzędu skarbowego nie dokonał rejestracji albo których wykreślił z rejestru jako podatników VAT;
  • zarejestrowanych jako podatnicy VAT, w tym których rejestracja jako podatników VAT została przywrócona.

Biała lista będzie zawierać szereg informacji dotyczących podatników. Co istotne, będą tam zamieszczone numery rachunków bankowych przedsiębiorców, na które kontrahenci powinni dokonywać wpłat.

Wiążą się z tym istotne konsekwencje podatkowe.

Mianowicie, podatnicy nie zaliczą do kosztów uzyskania przychodów kosztu w tej części, w jakiej płatność dotycząca transakcji o wartości przekraczającej 15.000 zł została dokonana bez pośrednictwa rachunku płatniczego lub została dokonana przelewem na rachunek inny niż zawarty w białej liście. Konsekwencje te dotyczą transakcji o wartości powyżej 15.000 zł realizowanych pomiędzy przedsiębiorcami.

Kolejną sankcją za dokonanie wpłaty na rachunek nie znajdujący się na białej liście, jest objęcie nabywcy solidarną odpowiedzialnością za zaległości podatkowe dostawcy – w części VAT proporcjonalnie przypadającej na tę transakcję.

Dlatego istotne jest, aby przed dokonaniem każdej wpłaty sprawdzić, czy rachunek, na który zamierzamy dokonać wpłaty, znajduje się na białej liście. Decydujący jest dzień zlecenia przelewu, a nie obciążenia rachunku.

Jeśli jednak podatnik dokona wpłaty na rachunek inny niż wskazany na białej liście, aby uniknąć powyższych sankcji, powinien w ciągu trzech dni od dnia zlecenia przelewu, zgłosić naczelnikowi urzędu skarbowego właściwemu dla wystawcy faktury, fakt dokonania wpłaty na rachunek spoza białej listy.

Biała lista podatników VAT, oprócz rachunków bankowych, będzie zawierać:

  • firmę (nazwę) lub imię i nazwisko,
  • numer, za którego pomocą podmiot został zidentyfikowany na potrzeby podatku,
  • numer REGON,
  • numer PESEL,
  • numer w Krajowym Rejestrze Sądowym,
  • adres siedziby – w przypadku podmiotu niebędącego osobą fizyczną,
  • adres stałego miejsca prowadzenia działalności albo adres rejestracyjny, w przypadku braku adresu stałego miejsca prowadzenia działalności ‒ w odniesieniu do osoby fizycznej,
  • imiona i nazwiska osób wchodzących w skład organu uprawnionego do reprezentowania podmiotu oraz ich numery identyfikacji podatkowej lub numery PESEL,
  • imiona i nazwiska prokurentów oraz ich numery identyfikacji podatkowej lub numery PESEL,
  • imię i nazwisko lub firmę (nazwę) wspólnika oraz jego numer identyfikacji podatkowej lub numer PESEL,
  • daty rejestracji, odmowy rejestracji albo wykreślenia z rejestru oraz przywrócenia zarejestrowania jako podatnika VAT,
  • podstawę prawną rejestracji, odmowy rejestracji albo wykreślenia z rejestru oraz przywrócenia zarejestrowania jako podatnika VAT.

Biała lista będzie udostępniona:

  • w biuletynie publicznym Ministerstwa Finansów,
  • w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej.

Na białej liście będą umieszczane dane podmiotów z 5 lat wstecz. Starsze dane będą usuwane. Wykaz będzie aktualizowany w dni robocze, raz na dobę.

Przepisy dotyczące białej listy podatników VAT wejdą w życie 1 września 2019 r. Sankcje związane z wpłatą dokonaną na rachunek inny niż umieszczony na białej liście, będą obowiązywać od 1 stycznia 2020 r.

Jeżeli chcesz skorzystać z pomocy prawnej, zapraszam Cię do kontaktu:

tel.: 539 916 822 e-mail: acopp@chmielniak.com.pl

W ostatnim wpisie poruszyłam temat treści zawiadomienia o nierozpoczęciu lub zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku z wszczęciem postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe.

Przypomnę, że bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, z dniem wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym podatnik został zawiadomiony, jeżeli podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia wiąże się z niewykonaniem tego zobowiązania (art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej).

Organ podatkowy właściwy w sprawie zobowiązania podatkowego, z którego niewykonaniem wiąże się podejrzenie popełnienia przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego, zawiadamia podatnika o nierozpoczęciu lub zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w przypadku, o którym mowa w art. 70 § 6 pkt 1, najpóźniej z upływem terminu przedawnienia oraz o rozpoczęciu lub dalszym biegu terminu przedawnienia po upływie okresu zawieszenia.

Do tej pory, nie było jednak jasne komu organ powinien doręczyć to zawiadomienie, podatnikowi czy pełnomocnikowi podatnika.

W tej kwestii należy rozróżnić dwie sytuacje. Pierwsza, gdy zachodzi tożsamość pomiędzy organem właściwym do dokonania zawiadomienia o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia i organem prowadzącym postępowanie (w praktyce najczęściej będzie chodziło o Naczelnika Urzędu Skarbowego). Druga, gdy inny organ dokonuje zawiadomienia (np. Naczelnik Urzędu Skarbowego), a inny prowadzi postępowanie (np. Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego).

Wątpliwości te wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny, wskazując że w obecnym stanie prawnym, niezależnie od tego jaki organ prowadzi postępowanie podatkowe, o przerwaniu biegu terminu przedawnienia należy zawiadomić pełnomocnika ustanowionego przez podatnika. NSA w swojej uchwale z dnia 18 marca 2019 r, I FPS 3/18 podkreślił, że:

„Dla skuteczności zrealizowania obowiązku wynikającego z art. 70c ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613 ze zm., dalej: Ordynacja podatkowa) zawiadomienie, o którym mowa w tym przepisie należy doręczyć pełnomocnikowi, który został ustanowiony w postępowaniu kontrolnym lub podatkowym, nawet jeżeli zawiadomienia tego dokonuje organ podatkowy, przed którym nie toczy się żadne postępowanie z udziałem pełnomocnika strony.”

Dla podatników istotne są skutki nieprawidłowego zawiadomienia o nierozpoczęciu lub zawieszeniu biegu terminu przedawnienia. Naczelny Sąd Administracyjny pochylił się i nad tym problemem, stwierdzając, że:

„Uchybienie w realizacji powyższego obowiązku winno być traktowane jako brak ziszczenia się materialnoprawnego skutku przewidzianego w art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej.”

Zawiadomienie podatnika z pominięciem pełnomocnika, oznacza brak zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Dla podatników może to mieć ogromne znaczenie. Może okazać się, że z uwagi na niewystąpienie skutku zawieszenia biegu terminu przedawnienia, ich zobowiązanie podatkowe uległo już przedawnieniu. Taka sytuacja może dotyczyć sporej grupy podatników. Z mojego doświadczenia wynika bowiem, że jedną z najczęstszych przyczyn zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, jest właśnie wszczęcie postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe.

Jeżeli chcesz skorzystać z pomocy prawnej, zapraszam Cię do kontaktu:

tel.: 539 916 822 e-mail: acopp@chmielniak.com.pl

Po kilkumiesięcznej przerwie, wracam do publikowaniu na blogu. Nie było mnie tu chwilę, a w podatkach wydarzyło się tak wiele, że nie wiem od czego zacząć. Zacznę więc od tematu, z którym spotykam się niezwykle często pomagając Klientom.

Mianowicie chodzi o skutki zawiadomienia podatnika o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, a właściwie o to, jak szczegółowe powinno być takie zawiadomienie. W jednym z moich wpisów, pisałam już o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku z wszczęciem postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe.

Przypomnę tylko, że bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, z dniem wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym podatnik został zawiadomiony, jeżeli podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia wiąże się z niewykonaniem tego zobowiązania (art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej).

Organ podatkowy właściwy w sprawie zobowiązania podatkowego, z którego niewykonaniem wiąże się podejrzenie popełnienia przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego, zawiadamia podatnika o nierozpoczęciu lub zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w przypadku, o którym mowa w art. 70 § 6 pkt 1, najpóźniej z upływem terminu przedawnienia oraz o rozpoczęciu lub dalszym biegu terminu przedawnienia po upływie okresu zawieszenia.

W przywołanym powyżej wpisie, poruszyłam problem dotyczący tego, o czym podatnik powinien zostać zawiadomiony, aby nastąpił skutek zawieszenia biegu terminu przedawnienia. W praktyce bowiem, nie było jednolitego poglądu co do tego, jak szczegółowe powinno być zawiadomienie kierowane do podatnika. Problem jest istotny, bowiem z mojego doświadczenia wynika, że wszczęcie postępowania w sprawie o przestępstwo lub wykroczenie skarbowe jest jedną z najczęściej stosowanych przez organy metod zapobiegania przedawnieniu się zobowiązania podatkowego.

Wątpliwości te zostały rozstrzygnięte w uchwale siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 czerwca 2018 r. (sygn. akt: I FPS 1/18), w której stwierdził, że:

“Zawiadomienie podatnika dokonane na podstawie art. 70c ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r. poz. 613 ze zm.) informujące, że z określonym co do daty dniem, na skutek przesłanki z art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego podatnika za wskazany okres rozliczeniowy, jest wystarczające do stwierdzenia, że nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia tego zobowiązania na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 wyżej wymienionej ustawy.”

Oznacza to, że treść zawiadomienia może być dość skromna i organ podatkowy nie musi przywoływać treści powyższego przepisu ani informować, czy przyczyną zawieszenia biegu terminu przedawnienia jest wszczęcie postępowania o przestępstwo czy o wykroczenie skarbowe, ani wskazać o jakie przestępstwo czy wykroczenie skarbowe chodzi. Powyższa uchwała NSA jest istotna dla podatników, ponieważ ograniczy możliwość powoływania się przez nich na wadliwość zawiadomienia i w konsekwencji na niewystąpienie skutku zawieszenia biegu terminu przedawnienia.  Pytanie tylko, czy treść zawiadomienia jaką za wystarczającą uznał NSA, będzie zrozumiał dla podatników. Z reguły podatnicy nie wiedzą co kryje się pod wskazanym przepisem. Wielu podatników otrzymawszy takie zawiadomienie, nie będzie nawet miało świadomości, dlaczego doszło do zawieszenia biegu terminu przedawnienia ich zobowiązania podatkowego.

Inną kwestią, która budzi nie mniejsze wątpliwości, jest do kogo organ powinien wysłać zawiadomienie, aby było ono skuteczne, tj. do samego podatnika, czy też może do jego pełnomocnika. Pytanie w tej sprawie zostało również sformułowane w celu wydania uchwały przez NSA. Muszę przyznać, że sama czekam na tę uchwałę, ponieważ w praktyce spotkałam się z przypadkami braku prawidłowego doręczenia przez organ zawiadomienia do podatnika, przy jednoczesnym doręczeniu zawiadomienia pełnomocnikowi. Mam nadzieję, że oczekiwana uchwała NSA wyjaśni i te wątpliwości, o czym nie omieszkam Was poinformować.

Jeżeli chcesz skorzystać z pomocy prawnej, zapraszam Cię do kontaktu:

tel.: 539 916 822 e-mail: acopp@chmielniak.com.pl